Jak pracowac legalnie w Szkocji?

Od dnia 1 maja 2004 r. wiekszosć obywateli nowych państw członkowskich (z wyjątkiem Cypru i Malty) pracujących w Wielkiej Brytanii będzie objęta Programem Rejestracji Pracowników. Osoby objęte tym programem mają obowiązek zarejestrować się, jeżeli zamierzają pracować dla pracodawcy w Wielkiej Brytanii przez okres przekraczajacy jeden miesiac.

Po okresie 12 miesięcy nieprzerwanego legalnego zatrudnienia w Wielkiej Brytanii, dana osoba będzie miała pełne prawo do swobodnego przemieszczania się. Następnie możliwe będzie uzyskanie zezwolenia na pobyt w EOG potwierdzającego status tej osoby.

Kiedy należy sie rejestrować?
Wniosek o rejestrację w ramach Programu Rejestracji Pracowników należy złożyc natychmiast po podjęciu nowej pracy. Jeżeli dana osoba nie złoży wniosku w ciągu miesiąca od podjęcia zatrudnienia, po upłynięciu tego terminu, zatrudnienie stanie się nielegalne. Zatrudnienie będzie nielegalne do momentu wydania zaświadczenia o rejestracji. Może wystąpić konieczność przerwania zatrudnienia.

W jaki sposób należy złożyć wniosek?
Należy wypełnić formularz wniosku WRS (Program Rejestracji Pracowników), podając nazwisko, adres, datę urodzenia, obywatelstwo oraz szczegółowe dane dotyczące zatrudnienia. W celu uzyskania formularza wniosku lub informacji, można zatelefonować pod numer: 08705 210 224 lub odwiedzic strony: www.ind.homeoffice.gov.uk lub www.workingintheuk.gov.uk

W przypadku składania wniosku po raz pierwszy razem z wnioskiem należy przesłać :

• pismo od pracodawcy potwierdzające fakt zatrudnienia
• dwa zdjęcia paszportowe
• paszport lub dowód osobisty
• opłatę wysokosci 50 GBP

Formularz należy przesłać pod adres:

Worker Registration Team
Home Office
Walsall Road
Cannock
WS11 0WS

Zalecamy wyslanie wniosku listem poleconym.

Jak dokonać płatnosci?
Płatności można dokonać przekazem pocztowym w Wielkiej Brytanii oraz kartą płatniczą lub kredytową. Wpłynięcie płatności na konto może w niektórych przypadkach trwać do 5 dni. Najszybszym sposobem dokonania płatności jest wysłanie przekazu pocztowego. Do każdego wniosku musi być dołączona opłata w wysokiści 50 GPB. Nie akceptujemy pojedynczej opłaty za kilka wniosków jednocześnie.

Co dalej?
Jeżeli wniosek zostanie rozpatrzony pozytywnie, wnioskodawca otrzyma pocztą następujące dokumenty:

• Karta rejestracji
  Zawiera nazwisko wnioskodawcy, datę urodzenia, obywatelstwo, zdjęcie oraz numer identyfikacyjny. Karta rejestracji zachowuje ważnosc przez cały okres rejestracji w tym programie.
  
  
• Zaświadczenie o rejestracji
  Zaświadczenie ma forme listu. Jest to zezwolenie na prace dla pracodawcy wymienionego we wniosku. Kopia zaswiadczenia zostanie przesłana pracodawcy. Ważnosć zaswiadczenia wygasa w dniu zakończenia pracy dla danego pracodawcy. Jeżeli dana osoba nie pracuje juz dla danego pracodawcy w chwili wydania zaswiadczenia, zaswiadczenie jest nieważne.
  
  
• Paszport lub dowód osobisty
  Kartę rejestracji i zaświadczenie należy przechowywać w bezpiecznym miejscu. Jeżeli decyzja w sprawie wniosku będzie odmowna (np. jeżeli dana osoba nie musi się rejestrować w tym programie), wnioskodawca otrzyma pismo odmowne oraz paszport lub dowód osobisty. Opłata zostanie zwrócona w całosci. Kopia pisma odmownego zostanie przesłana pracodawcy.
  
  

Co należy robić w przypadku zmiany miejsca pracy?
W przypadku zmiany miejsca pracy, nalezy zlozyc wniosek o zaswiadczenie o rejestracji w ramach Programu Rejestracji Pracowników stanowiace pozwolenie na prace dla nowego pracodawcy. Nalezy skorzystac z formularza wniosku WRS.

Nalezy podac numer identyfikacyjny znajdujacy sie na karcie rejestracji oraz przedstawic dane dotyczace nowego pracodawcy.

Zostanie wtedy wydane nowe zaswiadczenie wskazujace nowego pracodawce. Zostanie do niego przeslana kopia tego zaświadczenia. Nalezy zachowac oba (nowe i pierwsze) zaswiadczenie wraz z karta rejestracji ze zdjeciem.

Czy musze placic przy skladaniu wniosku o kolejne zaswiadczenie o rejestracji?
Nie. Oplata pobierana jest jedynie przy pierwszym wniosku skladanym w ramach Programu Rejestracji Pracowników i wydaniu karty rejestracji.

Czy moge pracowac jednoczesnie w wiecej niz jednym miejscu pracy?
Tak, ale konieczne jest złożenie wniosku Programu Rejestracji Pracowników dla każdego miejsca pracy/pracodawcy, u którego zatrudniona jest dana osoba.

Kim jest pracodawca?
Pracodawca jest osobą bezposrednio wypłacającą wynagrodzenie pracownika.

Co należy zrobić w momencie zakończenia zatrudnienia?
Jeżeli dana osoba otrzymuje już zasiłek na dziecko lub korzysta ze zwolnienia podatkowego, a kończy się zatrudnienie tej osoby, należy skontaktować się z
miedzynarodową linią informacyjną do spraw zasilków na dzieci pod numerem telefonu 0845 302 1454.

Co zrobić w razie zgubienia karty rejestracji lub zaswiadczenia?
Należy się skontaktować z Zespolem Rejestracji Pracowników.

Jakie są korzysci z rejestracji w Programie Rejestracji Pracowników?
Po okresie 12 miesięcy nieprzerwanego legalnego zatrudnienia w Wielkiej Brytanii, dana osoba bedzie miała pełne prawo do swobodnego przemieszczania się i nie będzie już musiała rejestrować się w Programie Rejestracji Pracowników. Osoba ta będzie mogła uzyskać zezwolenie na pobyt w EOG potwierdzający prawo do zamieszkiwania w Wielkiej Brytanii na mocy prawa Wspólnoty Europejskiej.

Co wlicza się do 12 miesięcy nieprzerwanego zatrudnienia?
'Nieprzerwane zatrudnienie' oznacza, że dana osoba nie może pozostawać bez pracy przez okres dłuższy niż suma 30 dni w ciągu 12 miesięcy. W celu wykazania 12 miesięcy nieprzerwanego zatrudnienia konieczne będę zaswiadczenia o rejestracji lub inne dowody swiadczące o zatrudnieniu.

Czy mogę wziąć urlop?
Tak, ale musi to być płatny urlop, a nie przerwa w zatrudnieniu.

Jakie są korzyści z rejestracji?
Rejestracja natychmiast po podjęciu pracy leży w interesie pracownika. Umożliwi to rozpoczęcie naliczania czasu 12 miesiecy nieprzerwanego zatrudnienia oraz umożliwi danej osobie uzyskanie pełnego prawa do swobodnego przemieszczania się po upływie tego czasu. Pracodawca nie będzie mieć prawa do zatrudniania danej osoby przez okres dłuższy niż jeden miesiąc, jeżeli w tym czasie pracownik nie złoży wniosku o rejestrację.

Czy liczba osób objętych Programem Rejestracji Pracowników jest ograniczona?
Takie ograniczenia nie wystepują. Osoby, które znajdą zatrudnienie w Wielkiej Brytanii i zapewnią sobie srodki utrzymania będą mile widziane.

Czy muszę opłacać podatki oraz Ubezpieczenie Społeczne?
Osoby, których dochody w Wielkiej Brytanii osiagną okreslony próg, muszą płacić podatki oraz odprowadzać składki na ubezpieczenie społeczne. Płatnosci dokonuje się poprzez firmę pracodawcy i zazwyczaj sumy te odejmowane są od wynagrodzenia.

Osoby, które pracowały wczesniej w Wielkiej Brytanii i nie mają pewnosci co do swoich zobowiazań podatkowych oraz związanych z ubezpieczeniem społecznym wynikających z wczesniejszego okresu, mogą się skontaktować z poufną infolinią do spraw podatków i zasilków Urzedu Podatkowego Wielkiej Brytanii (Inland Revenue) pod numerem 0845 608 6000.

Czy muszę mieć Numer Ubezpieczenia Społecznego?
Tak, konieczne będzie posiadanie Numeru Ubezpieczenia Społecznego oraz podanie go pracodawcy, co zapewni własciwy zapis wszystkich składek ubezpieczenia społecznego. Osoby nie posiadające jeszcze tego numeru, powinny zgłosić się do najbliższego biura Departamentu Pracy i Emerytur (Department for Work and Pensions), jeżeli przebywaja na terenie Anglii, Szkocji lub Walii. Pracodawca moze byc w tym pomocny, lecz zlozenie wniosku o Numer Ubezpieczenia Spolecznego jest obowiazkiem pracownika. Osoby, które pracowaly wczesniej w Wielkiej Brytanii, na przyklad na podstawie zezwolenia na prace, w ramach programu zezwolen dla wybranych sektorów gospodarki, w ramach programu imigracji osób o wysokich kwalifikacjach lub na podstawie karty sezonowych pracowników w rolnictwie, powinny juz posiadać Numer Ubezpieczenia Społecznego.

Co powinny zrobić osoby prowadzące działalność gospodarczą?
Osoby te powinny natychmiast zarejestrować się w Urzędzie Podatkowym (Inland Revenue) dzwoniąc pod numer 0845 915 4515. Za opóznienie przy rejestracji grozi grzywna w wysokości 100 GBP.

Jakie inne sumy mogą zostać odjęte przez pracodawcę z wynagrodzenia?
Oprócz podatku i ubezpieczenia społecznego, pracodawcy mogą odejmować od wynagrodzenia jedynie sumy na zakwaterowanie i transport. Suma, którą pracodawca może pobrać za zakwaterowanie jest prawnie ograniczona. Pracodawca może poprosić pracownika o podpisanie osobnej zgody na odjęcie tych sum od wynagrodzenia. Jeżeli dana osoba nie miała wyboru co do miejsca zakwaterowania lub rodzaju swiadczonych usług mieszkaniowych, odjęcie sumy od wynagrodzenia może być nielegalne. Przed podpisaniem zgody, należy zasięgnąć rady Biura Porad Obywatelskich (Citizens Advice Bureau) lub skorzystać z infolinii do spraw minimalnego wynagrodzenia.

Czy pracodawca może zatrzymać mój paszport?
Paszport stanowi własnosć rządu kraju wydania i nikt inny nie powinien go przetrzymywać.

Jaką powinienem uzyskać płace?
Wiekszosć osób zatrudnionych w Wielkiej Brytanii ma prawo do uzyskania wynagrodzenia przynajmniej w wysokosci krajowej płacy minimalnej. Osoby pragnące uzyskać informacje o wysokosci należnych dochodów w swietle tego przepisu lub osoby, które sądza, ze otrzymują wynagrodzenie poniżej krajowej płacy minimalnej, mogą skorzystać z telefonicznej linii pomocy 0845 6000 678.

Ile godzin wolno mi pracować?
W większosci miejsc pracy w Wielkiej Brytanii obowiązuja prawne ograniczenia dotyczące sredniego czasu pracy, przerw na odpoczynek oraz płatnych urlopów. Należy sie upewnić, czy dane miejsce pracy jest objęte tymi ograniczeniami oraz dopilnować, aby pracodawca stosował się do obowiazujących przepisów. Informacje na ten temat można uzyskać w departamencie Przemyslu i Handlu (Department of Trade and Industry) , dzwoniąc pod numer 0845 6000 925 lub w Internecie pod adresem: www.dti.gov.uk

Czy dostanę urlop?
Pracownikom zatrudnionym w pełnym wymiarze godzin przyslugują cztery tygodnie płatnego urlopu, tzn. jeżeli osoba zatrudniona jest na rocznej umowie i pracuje pięć dni w tygodniu, przysługuje jej do 20 dni urlopu. Ponieważ urlop może jednak obejmować swieta państwowe, należy sprawdzić zapisy umowy dotyczące uprawnień urlopowych. Jeżeli pracownik nie wykorzystał wszystkich przysługujacych dni urlopu, w momencie zakończenia zatrudnienia pracodawca musi zaplacić za niewykorzystane dni wolne.

Co zrobić, jeżeli mam obawy dotyczące warunków BHP w miejscu pracy?
Pracodawca i osoba nadzorująca miejsce pracy mają obowiązek zapewnienia osobie zatrudnionej odpowiednich warunków pracy, które będą chronić jej zdrowie, bezpieczeństwo i mienie. Muszą mieć kontrolę nad wszelkimi zagrożeniami związanymi z pracą i mogącymi spowodować obrażenia lub chorobę. Pracodawca ma obowiązek zawiadomienia pracownika o wszelkich zagrożeniach dla zdrowia i bezpieczeństwa oraz w razie potrzeby odpowiednio poinstruować i przeszkolić pracowników. Jeżeli pracownik ma obawy dotyczące warunków higieny i bezpieczenstwa w miejscu pracy, należy najpierw powiadomić o tym przełożonego lub przedstawiciela do spraw BHP lub przedstawiciela związków zawodowych, jeżeli działają w danym zakładzie. Jeżeli pracownik nadal nie jest zadowolony, może się kontaktować z infolinią Nadzoru BHP (Health and Safety Executive) pod numerem 08701 545500. Jeżeli dana osoba chciałaby rozmawiać w języku ojczystym, należy powiedzieć operatorowi jaki to jezyk. Pracownicy infolinii traktują wszystkie zgłoszenia w sposób ścisle poufny.

Praca i zycie w Szkocji

Powrót do strony glównej